Kontenjan Altı Yılda İki Buçuk Katına Çıktı, Kamu Kadrosu Yerinde Sayıyor: Diş Hekimliğinde Planlama Sorunu
Türk Dişhekimleri Birliği verilerine göre diş hekimliği fakültelerine alınan öğrenci sayısı 2017'de 4 bin 405 iken 2022'de 11 bin 186'ya çıktı. Fakülte sayısı 106'ya ulaşırken öğretim üyesi sayısı geriledi, kamu kadroları ise mezun artışının çok gerisinde kaldı. TDB, insan gücü planlaması yapılmadan yeni fakülte açılmamasını istiyor.

Diş hekimliğindeki istihdam sorununun kökü, kamu kadrolarından önce fakültelerde atılıyor. Türk Dişhekimleri Birliği'nin (TDB) Mart 2024'te yayımladığı "Dişhekimliği Eğitimi ve İnsangücü" raporundaki veriler, fakülte ve kontenjan artışının mesleğin ihtiyacından ve eğitim kapasitesinden bağımsız ilerlediğini gösteriyor.
Altı yılda iki buçuk kat
Reklam
TDB raporuna göre diş hekimliği fakültelerine alınan öğrenci sayısı 2017'de 4 bin 405 iken YÖK kayıtlarına göre 2022'de 11 bin 186'ya çıktı. Bu, altı yılda yüzde 153,9'luk bir artış demek. ÖSYM'nin 2023 kılavuzunda öğrenci alan fakülte sayısı 97, toplam kontenjan 9 bin 285 olarak yer aldı.
Fakülte sayısı da aynı hızla büyüdü. 2018'de 71 olan diş hekimliği fakültesi sayısı 2023'te 105'e ulaştı. 2023 YKS verilerine göre bu fakültelerin 66'sı kamu, 25'i vakıf üniversitelerinde, 6'sı KKTC'de bulunuyor. Son olarak 31 Ekim 2026'da Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi bünyesinde Diş Hekimliği Fakültesi kurulmasıyla fakülte sayısının 106'ya çıktığı bildirildi.
Avrupa ile karşılaştırma
TDB raporu, Dünya Diş Hekimleri Federasyonu'nun (FDI) Avrupa bölgesi verilerine de yer veriyor. 2018'de bölgedeki 33 ülkede toplam 353 diş hekimliği fakültesi bulunuyordu; aynı yıl Türkiye'deki fakülte sayısı 71'di. Raporda verilen örneklere göre fakülte sayısı Fransa'da 16, İngiltere'de 16, Almanya'da 31, İtalya'da 32 ve bu ülkelerde sayı değişmiyor.
Reklam
Öğrenci artıyor, öğretim üyesi azalıyor
| 2021-2022 | 2022-2023 | |
|---|---|---|
| Öğrenci sayısı | 39.573 | 46.076 |
| Profesör | 796 | 826 |
| Doçent | 498 | 457 |
| Doktor öğretim üyesi | 1.369 | 1.316 |
| Toplam öğretim üyesi | 2.663 | 2.599 |
Bir yılda öğrenci sayısı yüzde 16,4 artarken toplam öğretim üyesi sayısı azaldı. TDB'nin hesabına göre kontenjanlar 9 bin civarında sürdürülürse, mevcut eğitim hedeflerini korumak için 2030'a kadar her yıl yaklaşık 850 öğretim üyesi ve 1.000 araştırma görevlisine ihtiyaç var. Diş hekimliği eğitimi pahalı ve uygulamaya dayalı olduğu için bu açık doğrudan eğitimin niteliğine yansıyor.
2030'da 650 kişiye bir diş hekimi
Raporda yer alan projeksiyona göre fakültelere öğrenci alımı bugün durdurulsa bile, mevcut öğrencilerin mezun olmasıyla beş yıl içinde yaklaşık 50 bin yeni diş hekimi mesleğe katılacak ve toplam sayı 100 bine yaklaşacak. Rapora göre Avrupa'da 1.570, Türkiye'de 2.000 kişiye bir diş hekimi düşüyor. TDB'ye göre 2030'da Türkiye'de bu sayı 650 kişiye inecek ve hem AB hem de OECD ortalamasının üzerine çıkacak.
Bu mezunların önemli bir bölümünün kamuda iş bulması ise mevcut tabloda zor görünüyor. Sağlık Bakanlığının 2026 yılı 3. dönem kurasında diş hekimlerine açılan kadro sayısı 816'da kaldı.
TDB ne öneriyor?
TDB raporunda yeni fakülte açılmasına "evet" demenin "diplomalı işsiz yaratmak" ve "devletin-halkın cebinden çıkan değerin boşa gitmesi" anlamına geldiği belirtilerek şu öneriler sıralanıyor:
- İnsan gücü planlaması yapılmadan diş hekimliği fakültesi açılmamalı,
- Henüz eğitime başlamamış olan fakülteler kapatılmalı,
- Eğitim veren fakültelerde kontenjanları hızla azaltacak kararlar zaman kaybedilmeden alınmalı.
Rapor, sorunun yalnızca diş hekimi sayısıyla çözülemeyeceğini de vurguluyor: Koruyucu ve önleyici hizmetlere öncelik veren, insan gücünü ihtiyaç, talep ve nüfus kriterlerine göre planlayan bir ulusal sağlık politikası olmadan ağız ve diş sağlığında çağdaş ülkelerin seviyesine ulaşmak mümkün görünmüyor. Bu planlamanın bir ucunda YÖK'ün fakülte ve kontenjan kararları, diğer ucunda Sağlık Bakanlığının kadro ve hizmet modeli duruyor.
Kaynaklar: Türk Dişhekimleri Birliği, "Dişhekimliği Eğitimi ve İnsangücü", Mart 2024; Yeni Asır (31 Ekim 2026); Cumhuriyet (2 Kasım 2026); Sağlık Bakanlığı 2026/3 atama ilanı.
Reklam
İlgili Haberler

Sakarya Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi'nde beyaz önlük töreni yapıldı
Sakarya Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesinde eğitime başlayan birinci sınıf öğrencileri, düzenlenen törenle beyaz önlüklerini giyerek mesleğe ilk…
14 Kasım 2026

Eczacılık ve diş hekimliğinde çift anadal teşvikini gelecek yıla yetiştirmeye çalışılıyor
Yükseköğretim Kurulu Başkanı Erol Özvar, eczacılık ve diş hekimliği öğrencilerine yönelik çift anadal teşvikini gelecek yıla yetiştirmeye çalıştıklarını açıkladı. Belirli bir başarı sıralamasının üzerinde yer alan öğrencilerin farklı alanlarda da eğitim alabilmelerini teşvik edeceklerini belirten Özvar, benzer uygulamaların diğer programlar için de geliştirileceğini bildirdi.
13 Kasım 2026

İstanbul Ve Gazi Üniversitesi Dişhekimliği Fakültelerinin İsimleri Silinmesin!
“Yükseköğretim Kanunu İle Bazı Kanun Ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı”, Başbakan Binali Yıldırım imzasıyla 19.04.2018 tarihinde TBMM Başkanlığı’na sunulmuştur.
24 Nisan 2018
Yorumlar
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yazın.

